Hulp bij verslaving

Bij matig gebruik is het niet altijd nodig in de kliniek te ontwennen. Daarnaast is het kiezen voor een opname voor veel mensen een (te) grote stap. Binnen Mondriaan Volwassenen bieden we daarom een vorm van detoxificatie die intensiever is dan de reguliere ambulante behandeling, maar niet zo ingrijpend als een klinische opname. Wij zijn van mening dat het risico op terugval lager is als je vanaf het begin van de behandeling al in de thuissituatie stopt met je gebruik.  

Tijdens deze behandeling vindt de ontwenning van alcohol of andere middelen onder begeleiding van professionals en in jouw eigen vertrouwde thuissituatie plaats. Op deze manier wen je samen met jouw naaste (familie of buren) aan de veranderingen die het stoppen van je alcohol- en/of middelengebruik met zich meebrengen. Indien nodig kan medicamenteuze behandeling hierin ondersteunen.

Na het kennismakingsgesprek met het detoxteam bekijken we of je in aanmerking komt voor de Ambulante Thuisdetox. Het is van belang dat je minimaal één naaste hebt die je in deze ontwenningsperiode kan bijstaan en dat je mate van gebruik en jouw lichamelijke en psychische gezondheid een behandeling in de thuissituatie toelaat. Indien dit het geval is, word je tijdens de ontwenningsperiode thuis bezocht door zowel een verpleegkundige als de hulpverlener die je is toegewezen.

Nazorg

Met de nodige begeleiding lukt een detoxificatie altijd, maar het belangrijkste in de behandeling is het volhouden in de thuissituatie. Daarom bieden we u altijd een traject van nazorg dat kan bestaan uit contacten met jouw ambulante behandelaar, met het thuisdetoxteam en/of dagbehandeling in het daghospitaal of deeltijdbehandeling verslavingszorg.

Cognitieve gedragstherapie helpt je bij het veranderen van gedrag door ander gedrag aan te leren; een andere leefstijl. Vroeger spraken we dan ook van 'leefstijltrainingen'. Je leert anders om te gaan met situaties waarin je gewend was om middelen te gebruiken of te gokken, de zogenaamde risico­-situaties.

In deze cursus wordt ingegaan op de basisvaardigheden waarmee je jouw middelengebruik kan veranderen, bijvoorbeeld het maken van een goed en haalbaar veranderplan. Daarnaast oefen je vaardigheden om problemen op te lossen. Inhoud van de training:

• Analyse van de functie van het gebruik
• Bespreken van nadelen van middelengebruik of gokken
• Bespreken van voordelen van de beoogde gedragsverandering
• Inzichtelijk maken van craving als een uitlokker van gebruik
• Het bepalen van een haalbaar veranderdoel
• Aanleren van zelfcontrolemaatregelen zoals verveling vermijden, risicosituaties vermijden (bijvoorbeeld niet naar het café gaan), alternatief gedrag aanleren, bijvoorbeeld sporten, jezelf belonen bij vooruitgang
• Omgaan met trek/zucht/moeilijke momenten
• Terugval voorkomen

De behandeling bestaat uit internetbehandeling in combinatie met persoonlijke contacten met jouw behandelaar. Bij deze behandeling behoren huiswerkopdrachten.

Uit onderzoek blijkt dat veel patiënten met een verslaving in het verleden een ingrijpende gebeurtenis hebben meegemaakt.  Als tijdens de behandeling blijkt dat er zowel verslavingsproblematiek als een trauma speelt bieden wij vanuit onze eigen verslavingsexpertise of vanuit het gespecialiseerde team van ons behandelprogramma Angststoornissen van Mondriaan (Poli Volwassenen) ook traumabehandeling aan. 

Verslavingsproblemen leiden vaak tot relatie-en gezinsproblemen. Het stoppen met of verminderen van middelengebruik, ook bij gokverslaving, leidt niet automatisch tot een betere relatie met je partner en/of familieleden. Voor het verbeteren van je relaties kun je als de gesprekken met uw behandelaar niet voldoende zijn, terecht bij een van onze gespecialiseerde hulpverleners op gebied van gezins- en systeembehandeling.

Medicatie kan een belangrijk onderdeel van de behandeling zijn en kan bijvoorbeeld helpen om terugval te voorkomen.

Medicijnen richten zich op het verminderen van jouw symptomen. Bij het voorschrijven van medicatie wordt gelet op je lichamelijke toestand, of je de medicatie verdraagt, het middel niet verslavend is en of het goed combineert met evt. andere medicatie die is voorgeschreven.

Soms is het ook verstandig om kalmerende medicatie (de zogeheten benzodiazepines zoals bijvoorbeeld oxazepam, lorazepam, etc.) af te bouwen, voordat je met een psychologische behandeling start om zo de therapie zo effectief mogelijk te laten verlopen. Onze artsen helpen je in dit geval bij het afbouwen. 

Tevens zoeken we, i.v.m. evt. bijwerkingen, samen naar een optimale  dosis die voldoende werkzaam is en tegelijkertijd goed wordt verdragen. In de therapie besteden we aandacht aan het bevorderen van medicatietrouw en bespreken we de noodzaak en het nut van medicatie. Ook wordt regelmatig met je gesproken over jouw ervaringen over de bijwerkingen en of de medicatie bijgesteld moet worden.

Agressiehanteringstherapie (AHT) is een cognitief-gedragstherapeutische groepsbehandeling gericht op gedragsverandering. Bij agressieproblematiek kun je vaker en heviger dan anderen last hebben van woede en de vaardigheden missen om op een goede manier met deze woede om te gaan. Het lukt je bijvoorbeeld niet om op een manier te reageren waarbij je jouw eigen doelen bereikt en tegelijkertijd je de rechten van anderen niet aantast.

AHT is bedoeld voor mannen en vrouwen vanaf 18 jaar met frequent agressief gedrag (zogenaamd korte lontje) als reactie op een (vermeende) provocatie. Het agressief gedrag kan bestaan uit verbale bedreiging, fysieke mishandeling, openlijk geweld, diefstal met geweld, weerspannigheid, vandalisme en brandstichting met gevaar voor personen. Meestal gebeurt deelname aan de AHT binnen een verplicht juridisch kader, maar er kan ook op vrijwillige basis aan het programma deelgenomen worden.

Behandeling

Tijdens deze therapie leer je op een betere, niet-gewelddadige manier om te gaan met vervelende situaties en gevoelens van irritatie, boosheid, woede of agressie. Je leert op te komen voor jouw eigen belangen, zonder anderen daarbij te benadelen.

Deze groepsbehandeling bestaat uit 4 modules van ieder 9 bijeenkomsten:

• Motivatie, bewustwording en woedebeheersing:
• Sociale vaardigheden
• Moreel redeneren en verantwoordelijk handelen
• Levenslijnen en agressiemanagementplan

De agressiehanteringsgroep is een halfopen groep van 6 tot 10 deelnemers waarbij aan de start van iedere module nieuwe deelnemers kunnen instromen. De bijeenkomsten vinden wekelijks plaats op de John F. Kennedylaan 305 in Heerlen en duren 1 uur en 45 minuten, met aansluitend een uur psychomotorische therapie.

De groep wordt geleid door een psycholoog, een ambulant behandelaar en een psychomotorisch therapeut. Je krijgt een werkmap met huiswerkopdrachten in de vorm van praktijkoefeningen. Er zijn drie follow-up bijeenkomsten die plaatsvinden met een tussenperiode van een maand.

Doelstellingen en resultaten van de behandeling

Het hoofddoel van de agressiehanteringstherapie is dat je geen agressie meer gebruikt.
Subdoelen hierbij kunnen zijn:

• Het verkrijgen van meer inzicht in jouw eigen handelingen
• Het leren waar de agressie vandaan komt, welke situaties agressie kunnen ontlokken. Hoe meer zicht je krijgt op jouw handelen, of jouw manier van doen, des te meer vat je krijgt op de keuzes die je maakt in het leven.

Resultaten van de behandeling zijn afhankelijk van eigen inzet. Hoe meer je jezelf kunt en durft open te stellen, des te meer je kunt leren. Voorbeelden van mogelijk resultaten zijn:

• Situaties (beter) kunnen verlaten, time-out kunnen en durven nemen
• Spanning kunnen verminderen en beter gebruik kunnen maken van sociale vaardigheden
• Situaties anders leren bekijken dan de voor jou gebruikelijke manier (negatieve interpretatie, invullen).
• In staat zijn om beter jouw grenzen aan te geven, maar ook weten hoe om te gaan met (bepaalde) emoties.
• Zien dat grensoverschrijdend gedrag niet de enige manier is en weten hoe jouw levensgeschiedenis jouw huidige gedrag kan beïnvloeden.

In deze groep worden thema's en zaken besproken die je laten zien hoe het komt dat je een terugval kunt krijgen in een verslaving. Centraal staat natuurlijk hoe je dit kunt voorkomen.

Om hierachter te komen wordt er in de groep geoefend met verschillende situaties. Praktijkvoorbeelden komen aan bod om helder te krijgen hoe je beter met situaties kunt omgaan. En hoe je betere beslissingen kunt nemen en middelengebruik kunt voorkomen om zo niet terug te vallen in oud (en verkeerd) gedrag. Aandachtspunten vanuit deze training worden meegenomen in uw algemene terugvalpreventieplan.

In het kader van herstel en/of verbetering van de (dreigende) verslavingsproblematiek heb je tijdens gesprektherapie regelmatig gesprekken met je behandelaar.

Tijdens deze behandelgesprekken wordt er gebruik gemaakt van motiverende gesprekstechnieken en de cognitieve gedragstherapie. Via gesprekstherapie proberen we je herstel te bevorderen door samen met je:

• gebruik en klachten te inventariseren
• de voordelen en nadelen van het gebruik te bespreken
• het komen tot een keuze voor verandering
• en het werken aan deze verandering namelijk het stoppen of verlagen van je middelengebruik

Indien je er nog niet zeker van bent of je een probleem hebt of niet weet of je er iets aan wilt doen kunnen motiverende gesprekken mogelijk helpen om tot een keuze te komen.
Samen met je behandelaar kun je indien nodig ook naar aanvullende behandelmodules kijken.

Methadon en suboxone behoort net als heroïne tot de familie der opiaten, een groep van sterke pijnstillers. Daardoor lijkt de werking van methadon en suboxone, afhankelijk van de dosis, in veel opzichten op die van heroïne (stoned zijn, jeuk, kleine pupillen en dergelijke).

Mondriaan verstrekt methadon en suboxone om je de gelegenheid te geven het gebruik van heroïne te stoppen of te stabiliseren. Deze opiaat onderhoudsbehandeling vindt plaats op onze locaties Gerardusweg in Maastricht en John F. Kennedylaan in Heerlen.

Verslavingsproblemen leiden vaak tot problemen op andere gebieden, zoals financiën, wonen of werk. Sociaal maatschappelijke dienstverlening is geen los staand behandelonderdeel. Jouw behandelaar inventariseert met jou de problemen op dit gebied en zoekt naar mogelijke oplossingen waarbij we zoveel mogelijk samenwerking zoeken met de gemeente waar je woonachtig bent en met verschillende maatschappelijke organisaties.

Het doel is een verbetering van diverse levensgebieden om zo jouw herstel te bevorderen. Voorbeelden zijn begeleiding bij schuldhulpverlening, begeleiding naar vrijetijdsbesteding of huisvesting. Hiermee kan jouw stemming en zelfredzaamheid worden vergroot en daarmee het herstel worden versneld. 

In de heroïnebehandeling wordt heroïne op medisch voorschrift verstrekt met als doel je lichamelijke, psychische en/of sociale situatie te verbeteren. De behandeling is voor patiënten die afhankelijk zijn van heroïne en de afgelopen jaren zonder succes behandeld zijn met methadon.

Je komt in aanmerking voor deze vorm van behandeling als je aan de volgende criteria (vastgesteld in landelijk beleid) voldoet:

• tenminste 5 jaar verslaafd aan heroïne
• leeftijd is 35 jaar of ouder
• woonachtig in de regio Parkstad of Maastricht/Mergelland
• Nederlandse nationaliteit/legale status en je beheerst de Nederlandse taal
• Je gebruikt dagelijks heroïne bij jouw methadon
• Je hebt het laatste half jaar regelmatig deelgenomen aan het methadonprogramma (dit kan ook hebben plaatsgevonden bij een andere behandelinstelling) *

 * Wanneer je deelnam aan de 3-daagse methadonverstrekking moeten er 30 geregistreerde contacten zijn geweest; wanneer je jouw methadon 5x per week verstrekt kreeg 50 contacten; wanneer je 7 dagen per week methadon verstrekt kreeg 70 contacten; jouw methadondosering moet tenminste 60 mg per dag (indien je de heroïne injecteert) of 50 mg per dag (indien je de heroïne rookt) bedragen en deze dosis moet in de afgelopen 5 jaar gedurende tenminste 1 maand aaneengesloten aan je zijn verstrekt.

Je kunt met je hulpverlener overleggen of behandeling met heroïne een geschikte vorm van behandeling is.

Het stoppen met regelmatig alcohol- en/of middelengebruik noemen we ontgiften of detoxificatie. Dit proces van ontgiften is moeilijk vol te houden en kan soms gevaarlijk zijn vanwege ernstige ontwenningsverschijnselen. Het is dan nodig om de detoxificatie door een medische behandeling te ondersteunen. In dit geval meld je ambulante behandelaar je aan voor het detoxteam.

De detoxificatie kan thuis of in de kliniek plaatsvinden, waarbij we indien mogelijk de voorkeur geven aan thuisdetox. Ons motto is thuis als dat kan, opname als dat echt moet.

Klinische Detox

Indien het niet mogelijk is in de thuissituatie te ontwennen is een opname op de afdeling specialistische verslavingszorg op locatie Vijverdalseweg in Maastricht aangewezen. Tijdens een klinische opname op deze detoxafdeling is behandeling gericht op het ontwennen, verder aan te sterken en/of te stabiliseren en u goed voor te bereiden op een vervolgtraject .

Naast een groepsaanbod is er aandacht voor individuele ondersteuning en indien nodig kan er ook medicamenteuze behandeling gericht op de verslavingsproblematiek plaatsvinden. Ook kijken we naar evt. andere psychische klachten. Afhankelijk van de ernst van de problematiek duurt een opname 2 tot 4 weken. Mondriaan kiest bewust voor relatief korte opnames, omdat wij van mening zijn dat de afstand naar de thuissituatie bij langdurige opnames te groot wordt.

Nazorg

Met de nodige begeleiding lukt een detoxificatie altijd, maar het belangrijkste in de behandeling is het volhouden in de thuissituatie. Daarom bieden we u altijd een traject van nazorg dat kan bestaan uit contacten met jouw ambulante behandelaar, met het thuisdetoxteam en/of dagbehandeling in het daghospitaal of deeltijdbehandeling verslavingszorg.

Bij vaktherapie ligt de nadruk niet op het praten maar op het doen. Je ervaart tijdens de therapie wat je moeilijk vindt of waar je juist goed in bent.

Je spreekt met de vaktherapeut af aan welk doel je gaat werken binnen één van de therapievormen. Dat wat je leert kun je toepassen in jouw dagelijks leven. Binnen Mondriaan bieden we onder andere de volgende vaktherapieën aan:

• Beeldende Therapie
• Dramatherapie
• Muziektherapie
• Psychomotorische Therapie (sport, spel en bewegen)

Vaktherapie kan o.a. geschikt zijn als je:

• moeite hebt met het bespreken waar je last van hebt
• niet durft of kunt praten over ingrijpende ervaringen en emoties
• moeilijk woorden kunt geven aan wat je voelt.
• het soms moeilijk vindt om met emoties om te gaan
• moeite heeft met het aanvoelen en aangeven van jouw grenzen