Voor patiënten en naasten Topklinisch centrum Transitiepsychiatrie
Behandeling van psychische en psychiatrische klachten bij jongeren en jongvolwassenen vindt bij Mondriaan plaats binnen het Topklinisch centrum Transitiepsychiatrie (TCT). Hier kun je als jongere van 16 tot en met 25 jaar terecht voor specialistische behandeling die aansluit bij jouw levensfase, persoonlijke situatie en hulpvraag.
Ons behandelaanbod
Bij het Topklinisch centrum Transitiepsychiatrie (TCT) bieden we verschillende behandelingen voor jongeren en jongvolwassenen met ingewikkelde psychische klachten. Afhankelijk van jouw hulpvraag bieden wij onder andere diagnostiek, individuele behandeling, groepsbehandeling, systeemgerichte behandeling en farmacotherapie. Samen met je behandelaar kijk je welke behandeling het beste past bij jouw hulpvraag, situatie en wensen.
Hieronder lees je welke behandelingen we aanbieden en wat deze inhouden.
CGT is een therapievorm die gedachten, gevoelens en gedrag met elkaar verbindt. Het uitgangspunt is dat negatieve gedachten invloed hebben op emoties en gedrag. Door deze gedachten te herkennen en uit te dagen, kan het gedrag en gevoel veranderen. Bij deze therapievorm leer je vaardigheden zoals het herkennen van denkfouten en het toepassen van helpende gedachten. Huiswerkopdrachten zijn een belangrijk onderdeel om nieuwe inzichten te oefenen in het dagelijks leven. Je gaat oefenen met wat je tijdens de behandeling leert.
CGT is een behandeling die kan helpen bij psychische klachten, zoals angst, somberheid of piekeren. Het doel is om je klachten te verminderen doordat je vaardigheden leert die je helpen bij het omgaan met lastige gevoelens, gedachten en situaties.
Voor meer informatie over CGT zie ook:
Na een traumatische gebeurtenis vermijden veel mensen gedachten, gevoelens, situaties en activiteiten die hen aan die gebeurtenis doen denken, omdat herinneringen aan het trauma angst oproepen. Confrontatie met de dingen die vermeden worden helpt om de angsten te overwinnen. Die confrontatie noemen we exposure. Bij exposure onderzoek je stap voor stap wat je op dit moment vermijdt en oefen je met het aangaan hiervan. Als de exposure regelmatig herhaald wordt, zal de angst langzamerhand afnemen. Blootstelling aan de herinneringen noemen we imaginaire exposure. Als de herinneringen niet vermeden maar juist opgehaald worden, zal iemand na verloop van tijd met minder angst aan die gebeurtenis kunnen terugdenken.
Er zullen ook dingen zijn in het dagelijkse leven die je liever vermijdt. Ook daaraan ga je je blootstellen. We noemen dat exposure in vivo. Ook kan er gebruik gemaakt worden van Virtual Reality (VR) en/of imaginaire rescripting.
Zie voor meer informatie:
Cognitieve gedragstherapie (cgt) bij trauma of PTSS
Imaginaire exposure en exposure in vivo; wat gebeurt er in je brein?
Tijdens NET vertellen we samen jouw levensverhaal, waarbij we zowel positieve als moeilijke gebeurtenissen in kaart brengen. Het doel is om de herinneringen te ordenen en te verminderen hoe heftig ze nu nog voelen. NET helpt om grip te krijgen op je verleden, zodat je beter kunt leven in het heden. Ook bij NET ligt de focus op exposure, zodat gevoelens van angst kunnen verminderen.
Zie voor meer informatie, het filmpje met uitleg over de NET behandeling:
Eye Movement Desensitization and Reprocessing, afgekort EMDR, is een methode voor de behandeling van de gevolgen van een traumatische gebeurtenis. Met behulp van EMDR is het mogelijk om de emotionele lading van het trauma weg te nemen.
Het doel van EMDR is om de traumatische ervaringen te ‘verwerken’, dat wil zeggen de klachten te verminderen zodat je jouw dagelijkse bezigheden weer kunt oppakken. Ook kunnen andere thema’s aangepakt, zoals vermijding, die de angstgevoelens in stand houden.
Zie voor meer informatie:
Het doel van de stabilisatietraining ‘Vroeger en verder’ is, dat je meer inzicht krijgt over jouw denken, voelen en handelen en dat je meer vorm kan geven aan een meer passende levensinvulling. Daarnaast leer je gevoelens meer te verdragen en gebruiken om deze niet langer te vermijden. Er is vooral aandacht voor het leren omgaan met de gevolgen van traumatische gebeurtenissen, nu en in de toekomst.
ACT staat voor Acceptance and Commitment Therapy. Deze vorm van therapie helpt je afstand te nemen van je gedachten en er flexibeler mee om te gaan. Vaak willen we namelijk van onze gedachten af en proberen we ze te controleren. Met ACT leer je er op een andere manier mee om te gaan, namelijk op een meer vriendelijke manier. ACT helpt om ruimte te maken voor gedachten en gevoelens zonder dat deze altijd hoeven te bepalen wat je doet. ACT haalt je uit die gedachtenspiraal en brengt je weer terug in het hier en nu.
Zie voor meer informatie:
Therapie voor een beter zelfbeeld helpt je om anders naar jezelf te kijken en meer zelfvertrouwen op te bouwen. Samen onderzoeken we jouw negatieve gedachten over jezelf en welke invloed ze hebben op je dagelijks leven. Het doel is dat je jezelf minder negatief gaat zien en meer als een waardevol persoon, met kwaliteiten en mogelijkheden. Er zijn verschillende interventies mogelijk zowel individuele als groepsbehandelingen. Hierbij kan men o.a. denken aan de COMET (cognitieve gedragstherapie) of een zelfbeeldgroep.
Mogelijk is iemand binnen het TCT gediagnosticeerd met een autismespectrumstoornis (ASS) of een Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD). Ondersteuning, na de diagnose, is dan wenselijk. Het kan ook zijn dat iemand reeds door een andere zorgprofessional gediagnosticeerd is. Ook dan is ondersteuning vaak wenselijk. Hierbij bespreken we wat een diagnose betekent en wat het voor jou betekent. Vragen als; wat herken je wel en wat niet? Waar loop je in het dagelijks leven tegenaan? Wat is helpend voor jou en wat werkt juist niet? Hoe zou je willen dat anderen met je omgaan? We bespreken adviezen hoe je om kunt gaan met je klachten maar staan ook stil bij de positieve kanten van jouw manier van denken.
Voor mensen met een classificatie bieden we verschillende manieren van ondersteuning aan. Hierbij kan men denken aan psycho-educatie, zowel individueel, online als in groepsvorm. Hierbij kunnen tevens naasten betrokken worden.
VERS staat voor ‘Vaardigheidstraining Emotie Regulatie Stoornis’. Deelnemers herkennen zich, ondanks verschillende problematiek/diagnoses, in het hebben van emotieregulatieproblemen. Sommige deelnemers ervaren emoties intens. Andere deelnemers kunnen emoties mogelijk juist minder goed voelen. Bijvoorbeeld omdat iemand vaak emoties (onbewust) onderdrukt. Deelnemers leren in de VERS vaardigheden om emoties eerder te leren herkennen, ze te leren begrijpen en te hanteren. De training wordt in groepsverband gegeven, in 11-12-wekelijkse sessies, met een maximale groepsgrootte van 10 personen. Het is ook mogelijk om de Engelstalige versie van de VERS (de STEPPS), individueel te volgen.
Zie voor meer informatie de folder:
Schematherapie is een vorm van psychotherapie voor mensen met persoonlijkheidsproblematiek of andere langdurige klachten, zoals herhalende depressies. Het uitgangspunt van schematherapie is dat we op grond van aanleg en ervaringen in onze jeugd, ideeën en overtuigingen ontwikkelen. Deze, vaak onbewuste, ideeën en overtuigingen worden schema’s genoemd. Op basis van onze aanleg en ervaringen ontwikkelen we ook manieren om met deze ideeën en overtuigingen om te gaan. Tijdens de behandeling wordt de invloed van ervaringen uit je jeugd op je denken en doen onderzocht. Je leert je patronen herkennen en zodanig te veranderen dat je anders gaat denken, je beter gaat voelen en dingen anders gaat doen.
Zie voor meer informatie:
Mentalization-Based Treatment (MBT) is een therapievorm die helpt om beter te begrijpen wat er in jezelf en in anderen omgaat. Het woord mentalization (mentaliseren) betekent dat je kunt nadenken over gevoelens, gedachten en bedoelingen – zowel van jezelf als van anderen. Soms, vooral bij stress of heftige emoties, lukt dat minder goed en kun je impulsief reageren of relaties moeilijk vinden. MBT richt zich op het versterken van dit vermogen, zodat je beter kunt omgaan met emoties en conflicten. De behandeling bestaat uit wekelijkse groepspsychotherapie. Naast de groepspsychotherapie is er één keer per week een individueel therapiegesprek met jouw behandelaar. Afhankelijk van het behandelverloop kan de frequentie aangepast worden. Ook kunnen gezins- of relatiegesprekken een onderdeel van de behandeling zijn.
Zie voor meer informatie de folder of de website van MBT Nederland:
Groepspsychotherapie gebaseerd op Mentalisation Based Treatment (MBT)
Deze groep biedt psycho-educatie en ruimte voor het bespreken van thema’s zoals persoonlijkheid, zelfbeeld, emotieregulatie, hechting, mentaliseren en relatiepatronen.
Thema's die aan bod komen zijn bijvoorbeeld:
- Identiteit en zelfbeeld;
- Betekenisgeving en zingeving;
- Emoties en relationele ervaringen;
- Autonomie en verbondenheid;
- Waarden en toekomstperspectief.
De groep bestaat uit 15-17-wekelijkse bijeenkomsten en wordt in het Nederlands en Engels aangeboden.
Systeemtherapie, ook wel bekend als relatie- en gezinstherapie, is een behandeling waarbij ook andere mensen actief betrokken worden in de behandeling. Bijvoorbeeld ouders, broers, zussen, een partner of andere belangrijke personen. Het uitgangspunt is dat problemen nooit op zichzelf staan, maar altijd beïnvloed worden door de relaties en de situaties waarin ze zich voordoen. Samen kijken we hoe jullie met elkaar omgaan en hoe dit invloed heeft op de klachten of problemen. Door elkaar beter te begrijpen en anders met elkaar om te gaan, kunnen de klachten vaak verminderen en kunnen relaties sterker worden.
Virtual Reality (VR) is een hulpmiddel dat breed ingezet kan worden bij verschillende behandelingen. De toepassing van VR biedt de mogelijkheid om angsten na te bootsen en te oefenen hiermee om te gaan in een veilige VR omgeving. Met behulp van dynamische en interactieve VR software is het mogelijk om bijvoorbeeld angstwekkende situaties onder begeleiding van de behandelaar in de veiligheid en privacy van de spreekkamer virtueel op te zoeken. Door deze techniek wordt het oefenen in de echte wereld laagdrempeliger. Ook kan VR gebruikt worden bij het oefenen van vaardigheden, zoals bijvoorbeeld grenzen aangeven.
Bekijk voor meer informatie de video:
Psychofarmaca zijn medicijnen die ervoor kunnen zorgen dat je minder last hebt van bijvoorbeeld angst, somberheid, onrust of stemmen horen. Medicijnen lossen de oorzaak van de klachten meestal niet op. Daarom worden ze gecombineerd met een therapie. Medicijnen geven vaak wel meer ruimte voor herstel; als je minder last hebt van je klachten, lukt het vaak beter om aan je herstel te werken. De arts, psychiater of verpleegkundig specialist bespreekt samen met jou hoe de medicijnen werken en of ze je helpen. Ook kijken jullie samen naar eventuele bijwerkingen.
Een e-behandeling is een vorm van therapie die (deels) online plaatsvindt via een beveiligd platform. We maken hierbij gebruik van platforms als Minddistrict en NiceDay. Je krijgt toegang tot modules met informatie, oefeningen en opdrachten die passen bij jouw klachten, zoals angst of depressie. Vaak werk je zelfstandig aan deze opdrachten, maar je staat niet alleen: een behandelaar kijkt mee en geeft feedback via berichten of videogesprekken. Het voordeel van e-behandeling is dat je kunt werken op een moment dat jou uitkomt, in je eigen tempo en omgeving.
Zie voor meer informatie:
Samen met jou wordt gekeken of een aanvullende behandeling passend is bij jouw situatie, doelen en voorkeuren. Hierbij maakt het TCT gebruik van het aanbod van Therapie op Maat. Hierbij krijg je een deelbehandeling, naast de lopende behandeling op de poli. Bij Therapie op Maat kun je bijvoorbeeld denken aan therapieonderdelen zoals:
- Sociale Vaardigheidstraining (SVT): Een training waarin deelnemers oefenen met sociale vaardigheden. De sociale vaardigheidstherapie is er voor deelnemers die het moeilijk vinden om met anderen in contact te komen. Ze vinden het bijvoorbeeld moeilijk om nee te kunnen zeggen en weten niet goed hoe ze om moeten gaan met kritiek of complimenten. Er wordt onder andere geoefend met het gesprek leren aangaan omtrent je behoeftes, leren omgaan met feedback en grenzen aangeven.
- Psychomotorische Therapie (PMT): Een ervaringsgerichte therapie waarbij beweging, lichaamshouding en activiteiten worden gebruikt om inzicht te krijgen in gevoelens, gedachten en gedrag. Doelen waaraan gewerkt worden zijn bijvoorbeeld; het bevorderen van het lichaamsbewustzijn, emotie herkennen, voelen en reguleren, het versterken van het zelfvertrouwen en grenzen leren herkennen en aangeven.
- Beeldende Therapie: Dit is een ervaringsgerichte therapie, waar gewerkt wordt met materialen als potlood, verf, krijt, klei, steen. Bij beeldende therapie staat het werkproces voorop en gaat het niet alleen om het resultaat. Tijdens dit proces doe je fysieke, zintuiglijke, emotionele en cognitieve ervaringen op. Je werkt hier bijvoorbeeld aan doelen zoals stilstaan bij je gevoel, het vergroten van je zelfvertrouwen en leren omgaan met frustraties.
Mondriaan biedt vanuit Preventie cursussen, trainingen en voorlichtingen. Hierbij kan je bijvoorbeeld denken aan de verschillende KOPP/KOV groepen. Een KOPP/KOV-groep is bedoeld voor kinderen van ouders met psychische problemen (KOPP) of een verslaving (KOV).
Voor meer informatie zie:
Naast behandeling binnen het Topklinisch Centrum Transitiepsychiatrie, is het ook mogelijk dat er sprake is van co-behandeling. Hierbij is iemand zowel in zorg bij het Topklinisch Centrum Transitiepsychiatrie, als bij een ander team binnen of buiten Mondriaan. Hierbij maken we gebruik van de expertise van andere zorginstellingen of afdelingen, daar waar dit in het belang is van jouw behandeling.
De fasen van de behandeling
Je behandeling bij het Topklinisch centrum Transitiepsychiatrie (TCT) bestaat uit drie fases.
In deze eerste fase staan kennismaking, diagnostiek en het opbouwen van een samenwerkingsrelatie centraal. Samen met jou en je naasten wordt verkend welke problemen, wensen en doelen er zijn en wordt een gezamenlijk behandelplan opgesteld.
In deze fase neem je ook deel aan de instroomgroep. Dit zijn 8 bijeenkomsten waarin je meer leert over jezelf, je ervaringen en wat je wilt veranderen. Zo bereid je je voor op je verdere behandeling.
Tijdens de intake krijg je meer informatie over wat je kunt verwachten. Je kunt ook alvast onze informatiefolder bekijken:
Welkom bij het Topklinisch Centrum Transitiepsychiatrie van Mondriaan
In deze fase werk je aan de doelen uit je behandelplan. We kijken samen wat jij nodig hebt. Afhankelijk van de hulpvraag kan de behandeling bestaan uit persoonsgerichte, transdiagnostische en/of klachtgerichte interventies:
- Klachtgerichte behandeling: Bij een klachtgerichte behandeling werken we aan specifieke klachten waar je last van hebt, zoals bijvoorbeeld somberheid, angst of dwang. Het doel is om deze klachten te verminderen en je dagelijks functioneren te verbeteren.
- Persoonsgerichte behandeling: Bij een persoonsgerichte behandeling kijken we niet alleen naar je klachten, maar vooral naar jou als persoon. Samen bespreken we wat voor jou belangrijk is, wat je doelen zijn en wat je nodig hebt om verder te komen.
- Transdiagnostische behandeling: Soms hebben verschillende klachten dezelfde onderliggende oorzaken, zoals een negatief zelfbeeld, moeite met emoties, spanning of negatieve gedachten. Deze behandeling richt zich op die onderliggende processen, zodat je op meerdere gebieden vooruitgang kunt boeken.
Aan het einde van je behandeling kijken we samen naar wat je hebt geleerd en bereikt. Je oefent hoe je dit in het dagelijks leven kunt gebruiken. Ook bespreken we welke ondersteuning eventueel nog nodig is en zorgen we, indien nodig, voor een warme overdracht naar vervolgzorg of andere hulpverleners. Zo wordt de overgang naar een volgende stap zo duidelijk, veilig en passend mogelijk gemaakt.
In deze fase volg je de uitstroomgroep. Dit zijn 4 bijeenkomsten waarin je je voorbereidt op de periode na je behandeling. Samen staan we stil bij wat je hebt geleerd en welke doelen belangrijk voor je zijn voor na je behandeling Je leert bijvoorbeeld hoe je signalen kunt herkennen dat het minder goed met je gaat en wat je dan kunt doen.
Soms zijn gesprekken niet voldoende om goed te begrijpen waar je klachten vandaan komen. Dan kan extra onderzoek helpen. Dit noemen we psychodiagnostisch onderzoek. Met dit onderzoek kijken we samen naar wie jij bent, waar je tegenaan loopt, wat juist goed gaat en wat je nodig hebt om verder te komen.
We onderzoeken bijvoorbeeld hoe je denkt, leert, voelt en met anderen omgaat. Ook kijken we hoe het met je gaat in het dagelijks leven, zoals thuis, op school, op je werk of in contact met anderen.
Van aanmelding tot behandeling
Je huisarts of een andere verwijzer meldt je bij ons aan. Daarna nemen we contact met je op voor een telefonische screening. We bespreken je klachten en hulpvraag om te kijken of onze behandeling bij je past.
Past ons aanbod bij jou? Dan kom je op de wachtlijst. Zodra je aan de beurt bent, plannen we een intakegesprek. Is andere zorg passender? Dan adviseren we je verwijzer hierover.
Ondersteuning tijdens het wachten
Bij @ease kun je gratis en anoniem praten met getrainde leeftijdsgenoten. Je hebt geen afspraak nodig en kunt ook online chatten. @ease biedt geen behandeling, maar wel een luisterend oor. Meer informatie vind je op de website van @ease.
Kun je hulp gebruiken bij bijvoorbeeld je dagindeling, administratie, zelfstandig wonen, werk of sociale contacten? Dan kan Wmo-begeleiding je ondersteunen in je eigen omgeving. Deze begeleiding kan je ook helpen om wat je tijdens de behandeling leert, toe te passen in het dagelijks leven. Het is daarom fijn als deze ondersteuning al vóór je behandeling start.
WMO-begeleiding kan aangevraagd worden in de gemeente waar je bent ingeschreven.